Διατροφή

Η σούπα είναι περισσότερο θρεπτική απ’ όσο νομίζουμε…

της Χριστίνας Γαβρή & του Πάρη Παπαχρήστου
23 Σεπτεμβρίου 2009
2 λεπτά να διαβαστεί
Η σούπα είναι περισσότερο θρεπτική απ’ όσο νομίζουμε…

Photo source: www.bigstockphoto.com

Τη κατανάλωση της σούπας την έχει συνδέσει ο περισσότερος κόσμος με τον χειμώνα και το πολύ κρύο. Στην Βόρεια και Κεντρική Ευρώπη το τρώνε ακόμη και σαν πρωινό, ενώ στην Ελλάδα συνηθίζεται να καταναλώνεται ως πρώτο πιάτο αλλά και ως ελαφρύ βραδινό γεύμα, σερβίροντας το και τρώγοντας το καυτό, με σκοπό να ζεστάνουν και να εφοδιάσουν τον οργανισμό με την απαιτούμενη ενέργεια που χρειάζεται για μια κρύα και κουραστική ημέρα.

Αναδρομή

Αν προσέξουμε την ιστορία της σούπας, φαίνεται να ξεκινάει μαζί με τη γέννηση της μαγειρικής, Η πρώτη σούπα αναφέρεται περίπου το 6000 π.Χ. Με την ανακάλυψη της μαγειρικής τέχνης, η διαδικασία της ανάμιξης διαφόρων θρεπτικών συστατικών σε ένα μεγάλο σκεύος με σκοπό τη δημιουργία θρεπτικής, ευκολόπεπτης και γευστικής τροφής ήταν αναπόφευκτή. Σύμφωνα με την ιστορία της μαγειρικής, η σούπα αποδείχθηκε αγαπημένη τροφή πολλών λαών, των φτωχών και των πλουσίων, και εξελίχθηκε ανάλογα με τις τοπικές γεύσεις και υλικά. Η λέξη σούπα (soup) προέρχεται από την Αγγλική λέξη “sop”, η οποία αναφέρεται σε <ένα πιάτο που αποτελείται από σούπα ή από γιαχνί και περιέχει κομμάτια ψωμιού>.

Είδη

Παραδοσιακά οι σούπες κατατάσσονται σε δύο ομάδες: τις διαυγείς ή αλλιώς το ζωμό (bouillon) και τις πυκνές ή κονσομέ (consommé). Οι τελευταίες κατηγοριοποιούνται  με βάση τον παράγοντα που χρησιμοποιήθηκε για την παρασκευή τους: πουρές (purées), κρέμα (bisques), μπεσαμέλ (cream soups), αυγά και βούτυρο (veloutés). Επίσης το αλεύρι και το ρύζι χρησιμοποιούνται συχνά στην παρασκευή της σούπας.

Σήμερα, οι σούπες αποτελούν ειδική κατηγορία τροφής με τεράστια γευστική και θρεπτική ποικιλία. Οι κρεατόσουπες, κοτόσουπες, ψαρόσουπες, σούπες με λαχανικά και ζυμαρικά και τα όσπρια μπορούν να ικανοποιήσουν όλες τις γευστικές προτιμήσεις και προσφέρουν σημαντικά θρεπτικά πλεονεκτήματα Σχεδόν όλοι οι πολιτισμοί διαθέτουν τις δικές τους χαρακτηριστικές σούπες: η ρωσσική borscht, η ισπανική gazpacho, η γαλλικη Pot-au-Feu. Στην Ελλάδα οι κοτόσουπες, ψαρόσουπες, ο τραχανάς καθώς και τα όσπρια αποτελούν τις πιο πολυσύχναστες σούπες στο καθημερινό τραπέζι.

Θρεπτική αξία

Η θρεπτική αξία της σούπας είναι αδιαμφισβήτητη καθώς περιέχει όλα τα υδατοδιαλυτά και λιποδιαλυτά συστατικά των τροφών που βράζονται και περιέχονται ως κομμάτια. Όσο πιο σύνθετη είναι μία σούπα τόσο πιο θρεπτική μπορεί να θεωρηθεί.

Οι σούπες λαχανικών συνεισφέρουν σημαντικά στη διατροφή μας μιας και ο ζωμός τους αποδίδει σημαντικές βιταμίνες, μέταλλα και θρεπτικά συστατικά όπως το λυκοπένιο (τοματόσουπα) και η κουερσιτίνη (κρεμμυδόσουπα), τα οποία έχουν βρεθεί ότι μειώνουν το οξειδωτικό στρες καθώς δρουν ως ισχυρά αντιοξειδωτικά και αντιφλεγμονώδη. Επιπλέον τα κομμάτια λαχανικών στη σούπα συμβάλλουν στην αύξηση πρόσληψης φυτικών ινών, κυρίως διαλυτών, προσφέροντας γνωστά καρδιαγγειακά, γαστρεντερικά και μεταβολικά οφέλη (μείωση αρτηριακής πίεσης, ρύθμιση κενώσεων, έλεγχος σακχάρου).

Οι κρεατόσουπες και ψαρόσουπες περιέχουν όλες τις λιποδιαλυτές βιταμίνες (Α, Ε, Κ, D), καθώς και σημαντική ποσότητα πρωτεΐνης. Επιπλέον ο συνδυασμός τους με δημητριακά όπως πλιγούρι, τραχανάς, ρύζι, πατάτα ενισχύει τη διατροφική τους αξία με υδατάνθρακες και υδατοδιαλυτές βιταμίνες και τις μετατρέπει σε ένα διατροφικώς πλήρες γεύμα. Λόγω της διαφορετικής πυκνότητας του λίπους από του νερού, το λίπος με το μαγείρεμα ανέρχεται στη επιφάνεια, όπου και πρέπει να αφαιρείται. Για κάθε κουταλιά λίπους που αφαιρείται, μειώνεται περίπου η θερμιδική αξία του πιάτου σας κατά 130 θερμίδες και η περιεκτικότητα του σε λίπος κατά 13 γραμμάρια.

Επιπλέον οι σούπες αποτελούν σημαντική πηγή νερού, καθώς η περιεκτικότητα τους σε νερό είναι μεγάλη (45%-75%). Συνεισφέρουν σημαντικά στη συνολική κατανάλωση των απαραίτητων ποσοτήτων υγρών από τον ανθρώπινο οργανισμό, διευκολύνοντας κατά αυτό τον τρόπο στη διαδικασία της πέψης και συμβάλλοντας στη σωστή λειτουργία του εντέρου.

Οι σούπες αποτελούν ένα πιάτο αρεστό στα μικρά παιδιά και στους ηλικιωμένους, καθώς εκτός από τη μεγάλη θρεπτική τους αξία, είναι εύληπτες, δεν απαιτούν σημαντική μάσηση και συχνά είναι εύπεπτες και ελαφριές στην πέψη. Για τον ίδιο λόγο και επειδή αποτελούν συμπυκνωμένη πηγή θρεπτικών συστατικών, προτείνονται σε άτομα με προβλήματα υγείας, όπως γαστρεντερικές διαταραχές και μειωμένη όρεξη.

Παρά την πλούσια θρεπτική της αξία μια σούπα δεν είναι και απαραίτητα πλούσια σε θερμίδες. Το βράσιμο διαφόρων μαγειρικών υλικών της προσδίδει νοστιμιά χωρίς αυτά να καταστρέφονται από διατροφικά βλαβερές και θερμιδογόνες πρακτικές μαγειρέματος όπως το τσιγάρισμα και τηγάνισμα.

Καταλήγουμε λοιπόν, στο ότι η κατανάλωση της σούπας έχει να μας προσφέρει πληθώρα θρεπτικών συστατικών, πέρα ότι είναι εύκολη στην παρασκευή της, ακόμα και για αρχάριους μάγειρες, Οπότε, το σύνθημα των διατροφολόγων είναι να την προτιμάτε, εντάσσοντας της πιο συχνά στην καθημερινή σας διατροφή. Εξάλλου, υπάρχουν άπειροι συνδυασμοί γεύσεων για να μην τις βαρεθείς.

  • Χριστίνα Γαβρή
    Χριστίνα Γαβρή Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, M.Sc
  • Πάρης Παπαχρήστος
    Πάρης Παπαχρήστος Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, M.Sc.

    Ο Πάρης Παπαχρήστος είναι Διαιτολόγος Διατροφολόγος, MSc, ιδρυτής του πρώτου portal διατροφής σε Ελλάδα και Κύπρο, όπου διατηρεί ένα πολυδιαιτολογικό γραφείο στο Παγκράτι, παρέχοντας διαιτολογικές υπηρεσίες.

ΣΧΟΛΙΑ
Η medNutrition σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.