748
Παθήσεις Πεπτικού

Διαβήτης και καρκίνος του παχέος εντέρου

15 Οκτωβρίου 2012
της Μαρίας -Φιλίας Παρασκευά

Ο διαβήτης αποτελεί την 7η αιτία θανάτου στις ΗΠΑ και συχνά προκαλεί τυφλότητα και έκπτωση της λειτουργίας των νεφρών στους πάσχοντες, ενώ διπλασιάζει την πιθανότητα εμφάνισης καρδιαγγειακού και εγκεφαλικού επεισοδίου.

Ομάδα επιστημόνων από την Καλιφόρνια συνέκριναν τα αποτελέσματα 14 παγκοσμίων μελετών και διαπίστωσαν ότι συνολικά οι διαβητικοί έχουν 38% αυξημένες πιθανότητες σε σχέση με όσους δεν πάσχουν από διαβήτη να διαγνωσθούν με καρκίνο του παχέος εντέρου. Επιπλέον, σύμφωνα με νέες μελέτες, οι διαβητικοί ασθενείς έχουν 20% περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν καρκίνο του μαστού και 82% καρκίνο του παγκρέατος.

Οι διαιτητικές συνήθειες και ο σύγχρονος τρόπος ζωής είναι συσχετισμένα με την μειωμένη αντίσταση του οργανισμού στην ινσουλίνη και την υπερινσουλιναιμία, ενώ ο δυτικός τρόπος διατροφής, η χαμηλή φυσική δραστηριότητα και η παχυσαρκία συσχετίζονται με την αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου.

Η υπογλυκαιμία και η υπεργλυκαιμία σε άτομα που πάσχουν από διαβήτη τύπου 2, επηρεάζουν όλους τους ιστούς του ανθρώπινου οργανισμού. Η υπερινσουλιναιμία (ιδιαίτερα υψηλή έκκριση ινσουλίνης) αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνιση καρκίνου του εντέρου με απευθείας προώθηση της καρκινογέννεσης στο έντερο, λόγω της αδρανοποίησης του υποδοχέα για τον παράγοντα ανάπτυξης ινσουλίνης IGF-1. Συγκεκριμένα, αυτή η αντίδραση έχει την ιδιότητα να προωθεί την ανάπτυξη και την διαίρεση των καρκινικών κυττάρων. Επιπλέον, τα καρκινικά κύτταρα έχουν υψηλά επίπεδα υποδοχέων ινσουλίνης και όταν η ινσουλίνη δεσμεύεται έχουν προωθητικά αποτελέσματα και κατά συνέπεια περαιτέρω ανάπτυξης του καρκίνου.

Πρόσφατη μελέτη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η χρόνια θεραπεία των διαβητικών με ινσουλίνη είναι συσχετισμένη με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου, σε άτομα που πάσχουν από διαβήτη τύπου 2.

Σύμφωνα με αποτελέσματα ερευνών, τα άτομα με υψηλό Δείκτη Μάζας Σώματος έχουν περισσότερες πιθανότητες εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου και ιδιαίτερα οι γυναίκες. Επιπρόσθετα, σύμφωνα με μια μελέτη, έχουν περισσότερες πιθανότητες να νοσήσουν από καρκίνο παχέος εντέρου οι γυναίκες που πάσχουν από διαβήτη για μεγάλο χρονικό διάστημα (π.χ. 11- 15 έτη).

Ως προς τη διατροφή, η μεγάλη κατανάλωση τροφίμων υψηλού γλυκαιμικού δείκτη (ΓΔ) συσχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου. Ο διαιτητικός ΓΔ χρησιμοποιείται για να προσδιορίσει ποσοτικά την ανταπόκριση της γλυκόζης του πλάσματος και της ινσουλίνης της διατροφής. Οι τροφές που ανεβάζουν πολύ γρήγορα τη συγκέντρωση γλυκόζης στο αίμα, χαρακτηρίζονται σαν τροφές με υψηλό ΓΔ, ενώ οι τροφές που ανεβάζουν αργά τη συγκέντρωση γλυκόζης στο αίμα χαρακτηρίζονται σαν τροφές με χαμηλό ΓΔ.

Επιπρόσθετα, ανεξάρτητα από τον διαβήτη, η υψηλή πρόσληψη των ταχέως απορροφήσιμων υδατανθράκων, όπως το ψωμί, το ρύζι, η πατάτα, το κέικ, τα επιδόρπια, μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου. Πώς μπορούν να μειωθούν οι πιθανότητες εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου;

  • Απώλεια Βάρους: Στα υπέρβαρα άτομα, η απώλεια 7% του συνολικού σωματικού βάρους είναι ιδιαίτερα σημαντική για την πρόληψη της νόσου.
  • Υγιεινή Διατροφή: Μία ισορροπημένη διατροφή που αποτελείται από όλα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά για τον οργανισμό προάγει την υγεία και ευεξία. Απαραίτητο χαρακτηριστικό είναι τα πολλά φρέσκα λαχανικά. Δεν πρέπει να έχουν προστεθεί σ’ αυτά αλάτι, λίπος ή ζάχαρη. Συστήνεται η καθημερινή κατανάλωση 3-5 μικρομερίδων λαχανικών, μεταξύ των οποίων: σπαραγγιών, μπρόκολου, κουνουπιδιού, λάχανου, σέλινου, ντομάτας και πιπεριάς. Κάθε μικρομερίδα αποτελείται από ½ φλιτζάνι φρέσκα ή μαγειρεμένα λαχανικά.
  • Φρούτα: Η καθημερινή κατανάλωση ποικιλίας φρούτων εποχής είναι απαραίτητη.
  • Δημητριακά ολικής άλεσης: Χρησιμοποιήστε αλεύρι ολικής άλεσης, βρώμη, μαύρο ρύζι. Καλό είναι επίσης να συμπεριλαμβάνονται στην ανθρώπινη διατροφή συχνά μέσα στην εβδομάδα, φασόλια, φακές, μπιζέλια. Αποτελούν καλή φυτική πηγή πρωτεϊνών, ενώ είναι πλούσια σε φυτικές ίνες, βιταμίνες και ιχνοστοιχεία.
  • Ημιάπαχα & Άπαχα γαλακτοκομικά προϊόντα: Αποτελούν εναλλακτικές υγιεινές επιλογές διατροφής, ενώ είναι πλούσια πηγή ασβεστίου.
  • Άπαχα κρέατα: Προτιμήστε τα άπαχα κρέατα, που περιέχουν χαμηλή περιεκτικότητα σε κορεσμένο λίπος και θερμίδες, συμπεριλαμβανομένων των ψαριών, των θαλασσινών, των πουλερικών χωρίς πέτσα και των αυγών. Βέβαια, είναι ότι αυτονόητο ότι για την πρόληψη από νόσο του καρκίνου παχέος εντέρου εκτός από την υιοθέτηση μίας ισορροπημένης διατροφής, απαραίτητη είναι η υψηλή φυσική δραστηριότητα και η αποχή από το κάπνισμα.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Expert Opinions: Connections between diabetes and Colorectal Cancer. [Internet}. 2010 [cited 2010 May 9]. Available from: http://www.coloncancerfoundation.org/prevention/expertOpinionsArticles/drFuhrman20100509.html

Giovannucci E. Obesity, gender and colon cancer. Gut.2012 Jul 11; 147. doi: 10.1136/gut.51.2.147

Hu F, Manson J, Liu S, Hunter P, Golditz G, Michels K, Speizer F, Giovannucci E. Prospective Study of Adult Onset Diabetes Mellitus (type 2) and Risk of Colorectal Cancer in Women. JNCI. 1999 91 (6); 542-547. doi: 10.1093/jnci/91.6.542

Larsson S, Giovannucci E, Wolk A. Diabetes and Colorectal Cancer Incidence in the Cohort of Swedish Men. Diabetes Care 2005 Jul; 7 (28): 1805-1807

Terry P. Miller A. Rohan T. Obesity and Colorectal cancer risk in women. Gut. 2002;51;191-194. doi: 10.1136/gut51.2.191

Τζαβάρα Κ. Καρκίνος παχέος εντέρου: <<υποψήφιοι>> διαβητικοί, μεσήλικοι άνδρες. [Internet]. 2011 Sept 30. Available from: http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=314179

  • Μαρία-Φιλία Παρασκευά Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, M.Sc.

    Η Μαρία - Φιλία Παρασκευά είναι Διαιτολόγος - Διατροφολόγος με μεταπτυχιακό στην Ανθρώπινη Διατροφή, Δημόσιας Υγείας. Ζει και εργάζεται στη Ρόδο, όπου δίνει τις διατροφικές συμβουλές της σε κάθε ενδιαφερόμενο και διδάσκει διατροφή στα ΙΕΚ.

×

×