640
Οικογένεια

Διατροφή μετά τα 60

της Μαρίας -Φιλίας Παρασκευά
11 Σεπτεμβρίου 2012
2 λεπτά να διαβαστεί
diatrofi meta ta 60

Photo source: www.bigstockphoto.com

Μετά την ηλικία των 60, ορατές είναι πολλές βιολογικές αλλαγές του ανθρώπινου οργανισμού και τα αποτελέσματα της μειωμένης φυσικής του απόδοσης είναι αισθητά. Το 80% των ατόμων έχουν μία ή περισσότερες ασθένειες που θα μπορούσαν να βελτιωθούν με την κατάλληλη διατροφή, ενώ σύμφωνα με μελέτες οι μισοί από αυτούς χρειάζονται κλινική διατροφική παρέμβαση. Οι μεταβολές αυτές σχετίζονται με μειωμένη μυϊκή μάζα (σαρκοπενία), με αλλαγές στην νευρολογική και εγκεφαλική λειτουργία, στο καρδιαγγειακό σύστημα, μείωση της νεφρικής λειτουργίας και γενικότερα στο μεταβολισμό του οργανισμού. Η ποιότητα ζωής των υπερηλίκων επηρεάζεται, ενώ συχνά συναντάται ανορεξία, κατάθλιψη και άνοια.

Η σχέση της διατροφής με τις διεργασίες της γήρανσης και την υγεία των ηλικιωμένων είναι πλέον αδιαμφισβήτητη. Η διατροφή των ατόμων ηλικίας άνω των 60 θα πρέπει να διακρίνεται από τα παρακάτω χαρακτηριστικά:

  • Μείωση της πρόσληψης τροφίμων πλούσιων σε θερμίδες, όπως η ζάχαρη, τα γλυκά, τα λιπαρά, για να αποφευχθεί η αύξηση του βάρους. Είναι γνωστό ότι μετά την ηλικία των 30 ετών ο βασικός μεταβολισμός του ανθρώπου σταδιακά μειώνεται. Στην ηλικία των 60, μετά και την εμμηνόπαυση των γυναικών, βλέπουμε έντονες και τις αλλαγές στην σύσταση του σώματος, ενώ οι ενεργειακές ανάγκες των ατόμων είναι ιδιαίτερα μειωμένες. 
  • Επαρκή πρόσληψη πρωτεϊνών καθημερινά, για αποφυγή εμφάνισης σαρκοπενίας. Παρατηρείται συχνά μειωμένη πρόσληψη πρωτεϊνών από αυτά τα άτομα, λόγω της απώλειας της γεύσης και των δοντιών. Καλές πηγές πρωτεϊνών αποτελούν τα ψάρια, τα πουλερικά, το ασπράδι αυγού και βέβαια το κόκκινο κρέας, που συνίσταται σε περιορισμένη μηνιαία κατανάλωση, ενώ τα όσπρια είναι μία ιδανική πηγή φυτικών πρωτεϊνών. 
  • Ενίσχυση του διαιτολογίου με ασβέστιο και βέβαια με βιταμίνη D, απαραίτητη για την απορρόφηση ασβεστίου. Η έλλειψη βιταμίνης D και ασβεστίου οδηγεί σε μείωση της οστικής μάζας και αύξηση της πιθανότητας κατάγματος. Τη βιταμίνη D την βρίσκουμε στο συκώτι, στα ψάρια και στα γαλακτοκομικά. Οι κύριες πηγές ασβεστίου είναι τα γαλακτοκομικά προϊόντα και τα τυριά, αλλά το μπρόκολο, το ταχίνι και τα κονσερβοποιημένα ψάρια, αποτελούν εναλλακτικές πηγές ασβεστίου για τα άτομα που εμφανίζουν δυσανεξία στη λακτόζη. 
  • Ο σίδηρος είναι απαραίτητος για την πρόληψη και αντιμετώπιση της σιδηροπενικής αναιμίας που συχνά παρουσιάζουν τα άτομα αυτής της ηλικιακής ομάδας. Οι κύριες πηγές σιδήρου είναι το συκώτι και το κόκκινο κρέας, ενώ το σπανάκι, οι φακές και οι ξηροί καρποί είναι φυτικές πηγές, που διακρίνονται για την μειωμένη περιεκτικότητά τους σε κορεσμένο λίπος. 
  • Το σπανάκι, τα σκούρα πράσινα λαχανικά, τα ρεβίθια και το μπρόκολο είναι πηγές φυλλικού οξέος, απαραίτητου για την επιβράδυνση της γήρανσης των κυττάρων. 
  • Η απουσία βιταμίνης Β12 σχετίζεται με νευρολογικές διαταραχές (πχ. Νόσος Alzheimer) και τη βρίσκουμε σε τρόφιμα ζωικής προελεύσεως όπως το κρέας, τα αυγά και τα γαλακτοκομικά προϊόντα. 
  • Η βιταμίνη Β6 είναι αναγκαία στον οργανισμό για τις κυτταρικές λειτουργίες και το νευρολογικό σύστημα. Καλό είναι να καταναλώνονται τροφές πλούσιες σε βιταμίνη Β6, όπως τα ψάρια, τα πουλερικά, η σόγια, τα δημητριακά, ο αρακάς, οι ξηροί καρποί και η μπανάνα. 
  • Μετά την ηλικία των 60 μπορεί να εμφανιστεί σταδιακά μειωμένο αίσθημα δίψας, επειδή τα αγγεία σκληραίνουν και δεν εκδηλώνουν σήματα κινδύνου αφυδάτωσης. Γι’ αυτό και είναι απαραίτητη η πρόσληψη νερού, χωρίς να υπάρχει έντονη δίψα. Αφεψήματα, χυμοί φρούτων και ατόφια φρούτα και λαχανικά συμβάλλουν στην ενυδάτωση του οργανισμού. 
  • Μετρίαση της κατανάλωσης επιτραπέζιου αλατιού και αποφυγή της κατανάλωσης αλμυρών τροφίμων (π.χ. τυριά, τσιπς, πίτες), συμβάλλουν στην πρόληψη εμφάνισης υπέρτασης. Αντικαταστήστε το αλάτι, ενισχύοντας τη γεύση των πιάτων, με ποικιλία μπαχαρικών και μυρωδικών. 
  • Αύξηση της πρόσληψης αντιοξειδωτικών βιταμινών (A, E, C) για ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος, της όρασης, της καλής εμφάνισης του δέρματος. Η κύρια πηγή βιταμίνης E στη μεσογειακή διατροφή μας είναι το ελαιόλαδο, ενώ όλες τις συναντάμε σε αφθονία στα φρέσκα φρούτα και λαχανικά. 

Συνοψίζοντας, η διατροφή των ατόμων ηλικίας άνω των 60, δηλαδή ατόμων που μπαίνουν στη Τρίτη ηλικία θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα ισορροπημένη και προσεγμένη. Σύμφωνα με τα παραπάνω θα πρέπει να ακολουθείται το μεσογειακό πρότυπο διατροφής και να χαρακτηρίζεται από ποικιλία εποχιακών τροφίμων.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Garrow JS, Jame WPT, Ralph A. Human Nutrition and Dietetics. 10th ed. London: Churchill Livingston; 2002

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ. Διατροφή στην Τρίτη Ηλικία. [Internet] Available from: http://eid.org.gr/Content.php?PageId=117

Κατσιλάμπρος Ν. Κλινική Διατροφή. Αθήνα: Εκδόσεις ΒΗΤΑ;2004Χασαπίδου Μ, Φαχαντίδου Α. Διατροφή για Υγεία, Άσκηση & Αθλητισμό. Θεσσαλονίκη: University Studio Press; 2002

  • Μαρία-Φιλία Παρασκευά
    Μαρία-Φιλία Παρασκευά Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, M.Sc.

    Η Μαρία - Φιλία Παρασκευά είναι Διαιτολόγος - Διατροφολόγος με μεταπτυχιακό στην Ανθρώπινη Διατροφή, Δημόσιας Υγείας. Ζει και εργάζεται στη Ρόδο, όπου δίνει τις διατροφικές συμβουλές της σε κάθε ενδιαφερόμενο και διδάσκει διατροφή στα ΙΕΚ.

ΣΧΟΛΙΑ
Η medNutrition σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.