741
Οικογένεια

Διατροφική εκπαίδευση του παιδιού τα Χριστούγεννα

21 Δεκεμβρίου 2007
Διατροφική εκπαίδευση του παιδιού τα Χριστούγεννα

Photo source: www.bigstockphoto.com

Στην Κεντρική Ευρώπη, κάθε παιδί από την 1η Δεκέμβρη πέρνει δώρο από την οικογένεια του ένα ημερολόγιο με σοκολατάκια – 1 για κάθε μέρα μέχρι την παραμονή των χριστουγέννων. Κάθε πρωί, το παιδί ανήκει το χάρτινο παραθυράκι και τρώει το σοκολατάκι, που βρίσκεται από πίσω. Η προσμονή με τις γιορτές συνδέεται με τα γλυκά. Και στην Ελλάδα όμως, μικροί και μεγάλοι είμαστε, στην κυριολεξία, περικυκλωμένοι από διάφορα εορταστικά εδέσματα. Μάλλον τώρα καταλαβαίνετε, γιατί ο Αι-Βασίλης είναι ένας τόσο στρουμπουλός τύπος.

Τα παιδιά είναι πιο επιρρεπή στα γλυκά από του μεγάλους και η ανεξέλεχτη κατανάλωση τους είναι δυνατό να τα οδηγήσει σε υπερβολική πρόσληψη θερμίδων, κορεσμένων λιπαρών και ζάχαρης. Το θερμιδικό ισοζύγιο ισχύει για όλες τις ηλικίες, ακόμη και για τα παιδιά, που έχουν αυξημένες ανάγκες σε θρεπτικά συστατικά, όμως οι επιπλέον θερμίδες ευθύνονται για την, ολοένα αυξανόμενη, παδική παχυσαρκία.

Τα ποσοστά της παιδικής παχυσαρκίας έχουν σχεδόν διπλασιαστεί τα τελευταία 20 χρόνια, τόσο σε Ευρώπη, όσο και σε Αμερική, ενώ τα Ελληνόπουλα είναι από τα πιο παχύσαρκα παιδιά στην Ευρώπη.

Όταν η διατροφή είναι πολύ πλούσια σε κορεσμένα – κακά – λιπαρά οξέα, ξεκινούν ήδη από την παιδική ηλικία, οι πρώτες αλλοιώσεις στα τοιχώματα των αγγείων που οδηγούν μεταγενέστερα στην αθηρωμάτωση, υπεύθυνη για για καρδιαγγειακές παθήσεις. Επίσης, ο διαβήτης τύπου 2, που παραδοσιακά θεωρούταν διαβήτης των ενηλίκων, εμφανίζεται, πλέον, με, όλο και μεγαλύτερη, συχνότητα στα παιδιά, με κύριους υπεύθυνους την παιδική παχυσαρκία και την έλλειψη φυσικής δραστηριότητας. Η ζάχαρη εκτός από τις επιπρόσθετες θερμίδες που παρέχει, είναι και επιβλαβής για την υγεία των δοντιών.

Η αύξηση του λιπώδους ιστού στους ενήλικες συνοδεύεται από αύξηση του μεγέθους των λιποκυττάρων που ήδη υπάρχουν, σε αντίθεση με τα παιδιά που τα λιποκύτταρα τους αυξάνουν και σε αριθμό. Συγκεκριμένα, η ηλικία των 6-7 χρόνων είναι περίοδος απότομης αύξησης των λιποκυττάρων. Εάν η φυσιολογική αυτή αύξηση γίνει νωρίτερα ή με πολύ ταχύ ρυθμό, το παιδί παρουσιάζει μεγάλο κίνδυνο για παχυσαρκία. Η περίοδος της εφηβείας απαιτεί επίσης προσοχή, διότι οι ορμονικές μεταβολές συμβάλλουν στην αύξηση των λιποκυττάρων και στην ανακατανομή του λίπους.

Τα παιδιά, ως γνωστόν, μιμούνται πολύ τους μεγάλους και ειδικά τους γονείς τους. Δεν είναι τυχαίο ότι τα παιδιά παχύσαρκων γονιών αντιμετωπίζουν συχνά προβλήματα βάρους. Αυτό, ως ένα βαθμό, οφείλεται σε κληρονομικούς παράγοντες, σημαντικό, όμως, ρόλο παίζει και η διατροφική διαπαιδαγώγηση. Αυτές τις ημέρες, που η οικογένεια έχει την ευκαιρία να περνά αρκετές ώρες μαζί, οι γονείς μπορούν να τις εκμεταλευτούν για να προβάλουν τα πρότυπα της υγιεινής διατροφής, έτσι ώστε τα παιδια να υιοθετήσουν ισσοροπημένες διατροφικές συνήθειες, δίχως να στερούνται τις τροφές που τους αρέσουν.

Πρωινό

Ολοένα και περισσότερες έρευνες επιβεβαιώνουν πως το πρωινό είναι από τα πιο σημαντικά γεύματα της ημέρας, ειδικότερα για τα παιδιά, που βρίσκονται σε περίοδο ανάπτυξης. Παιδιά που προσλαμβάνουν πρωινό καλύπτουν σε μεγαλύτερο ποσοστό τις ανάγκες τους σε θρεπτικά συστατικά. Φαίνεται ότι τα παιδιά που τρώνε συστηματικά το πρωινό γεύμα έχουν μέχρι και 30% λιγότερες πιθανότητες να γίνουν παχύσαρκα.

Έτσι, καλές προτάσεις για ένα σωστό πρωινό είναι:

  • 1 φλιτζάνι γάλα, 1-2 φέτες ψωμί με μαργαρίνη -μέλι και 1 φρούτο
  • 1 φλιτζάνι γάλα με δημητριακά πρωινού χωρίς προσθήκη ζάχαρης και 1 φρούτο,
  • 1 τοστ (με ψωμί ολικής άλεσης μαργαρίνη-τυρί-γαλοπούλα) και 1 φυσικό χυμό,
  • 1 φλιτζάνι γάλα, 1 κουλούρι Θεσσαλονίκης και 1 φρούτο,
  • 1 φλιτζάνι γάλα και 2 μπισκότα ολικής αλέσεως

Το πρωινό γεύμα θα πρέπει να γίνει μια συνολικά οικογενειακή υπόθεση, τόσο για τα παιδιά, όσο και τους γονείς.

Χριστουγεννιάτικα γλυκά

Τα Παραδοσιακά Χριστουγεννιάτικα γλυκά είναι σχεδόν όλα φορτωμένα με πολλές θερμίδες. Η βασιλόπιτα και ο κουραμπιές αποδίδουν ανά μερίδα τις περισσότερες θερμίδες και είναι πλούσια σε χοληστερίνη και κορεσμένα λιπιδία. Το μελομακάρονο και η μηλόπιτα φαίνεται να αποτελούν τις πιο ενδεδειγμένες επιλογές, καθότι έχουν τις λιγότερες θερμίδες, συγκριτικά με τις υπόλοιπες χριστουγεννιάτικες επιλογές, ενώ, επίσης, περιέχουν χαμηλές ποσότητες κορεσμένων λιπιδίων.

Μικρογεύματα

Η κατανάλωση φρούτων δεν πρέπει να παραμελείται, λόγω του χριστουγεννιάτικων γλυκών. Εκμεταλευθείτε τον ελεύθερο χρόνο των ημερών για να δημιουργήσετε πρωτότυπες φρουτοσαλάτες, με τη βοήθεια των παιδιών, και αφήστε τα να εκτιμήσουν διασκεδάζοντας την θρεπτική τους αξία.

Τα ξηρά φρούτα μπορούν επίσης να αποτελέσουν ένα εύγευστο και θρεπτικό snack. Οι χουρμάδες, τα σύκα, τα δαμάσκηνα και τα βερίκοκα είναι όλα άριστες επιλογές. Από την ομάδα των ξηρών καρπών, η μακράν καλύτερη επιλογή είναι τα κάστανα, καθώς η λιποπεριεκτικότητά τους είναι χαμηλή.

Κύρια γεύματα

Τα γιορτινά τραπέζια κατά κανόνα περιλαμβάνουν μεγάλη ποικιλία κρεάτων, με τη γεμιστή γαλοπούλα να κατέχει την κεντρική θέση. Το κρέας της γαλοπούλας είναι πλούσιο σε πρωτεΐνες και φτωχό σε λιπαρά. Έτσι μπορείτε να το ευχαριστηθείτε με την ψυχή σας, αρκεί να μην φάτε την πέτσα γιατί θα επιβαρύνετε το γεύμα σας με πολύ περισσότερα κορεσμένα λίπη και θερμίδες.

Φροντίστε να μην λείπει από το τραπέζι σας μια μεγάλη ποικιλία λαχανικών. Η ντομάτα, το καρότο, ο αρακάς, τα λαχανάκια Βρυξελλών και το μπρόκολο, είναι πλούσια σε θρεπτικά συστατικά, αναγκαία για την υγεία των παιδιών. Ιδανικό dressing για τις φρέσκες ή βραστές σαλάτες σας θα ήταν η sauce, δηλαδή ελαιόλαδο και ξύδι, χτυπημένα σε αναλογία 1:1.

Μην παραλείψετε να χαρίσετε στα παιδιά σας το σοκολατένιο Αι-Βασίλη που σίγουρα επιθυμούν. Αν ακουλουθείτε τους βασικούς κανόνες μιας ισορροπημένης διατροφής μπορείτε άφοβα να εντάξετε σε αυτήν και τις μικρές χαρές των ημερών.

  • Πάρης Παπαχρήστος Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, M.Sc.

    Ο Πάρης Παπαχρήστος είναι Διαιτολόγος Διατροφολόγος, MSc, ιδρυτής του πρώτου portal διατροφής σε Ελλάδα και Κύπρο, όπου διατηρεί ένα πολυδιαιτολογικό γραφείο στο Παγκράτι, παρέχοντας διαιτολογικές υπηρεσίες.

×
×