769
kalio

Photo source: www.bigstockphoto.com

Το κάλιο είναι το πρώτο σε περιεκτικότητα μέταλλο του ενδοκυττάριου χώρου. Αντίθετα με το νάτριο, το 98% του καλίου βρίσκεται στο εσωτερικό των κυττάρων. Τα επίπεδα του καλίου στον οργανισμό διατηρούνται φυσιολογικά όταν υπάρχει ισορροπία μεταξύ της κατανάλωσης τροφών που περιέχουν κάλιο και της αποβολής της περίσσειάς του κυρίως από τα ούρα και σε ένα μικρό ποσοστό από τα κόπρανα και τον ιδρώτα. Η ρύθμιση της συγκέντρωσης του καλίου στον ορό επιτυγχάνεται κυρίως μέσω των νεφρών.

Βιολογικός ρόλος του καλίου

Ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης

Το κάλιο είναι απαραίτητο για τη ρύθμιση του όγκου των ενδοκυττάριων υγρών. Η διαφορά της συγκέντρωσης του νατρίου και καλίου κατά μήκος της κυτταρικής μεμβράνης ρυθμίζει την αρτηριακή πίεση. Όταν υπάρχει μικρή συγκέντρωση νατρίου στον εξωκυττάριο χώρο και υψηλή συγκέντρωση καλίου στον ενδοκυττάριο χώρο, η παρακράτηση νερού είναι μικρή έξω από τα κύτταρα και έτσι η καρδιά δε χρειάζεται να αυξήσει την αρτηριακή πίεση προκειμένου το οξυγόνο και τα θρεπτικά συστατικά να εισέλθουν μέσα στα κύτταρα. Η δράση αυτή του καλίου στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης φαίνεται να είναι ο λόγος για τον οποίο το κάλιο μειώνει τον κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων.

Επίδραση στη λειτουργία του εγκεφάλου

Το κανάλια καλίου στον εγκέφαλο παίζουν κυρίαρχο ρόλο στη μνήμη και στη μάθηση. Μερικές έρευνες έχουν δείξει μειωμένες πιθανότητες εγκεφαλικού επεισοδίου σε άτομα που ακολουθούσαν διατροφή πλούσια σε κάλιο.

Σύσπαση των λείων μυϊκών ινών

Το κάλιο είναι από τα πιο σημαντικά συστατικά για την καλή λειτουργία των μυών του σώματός μας καθώς και για τη λειτουργία των νεύρων και την ομαλή μεταφορά μηνυμάτων από το ένα μέρος του σώματος στο άλλο.

Αιτίες και συμπτώματα διαταραχών των επιπέδων καλίου

Ελλείψεις καλίου είναι πιθανό να σημειωθούν (υποκαλιαιμία) , παρόλα αυτά είναι σχετικά σπάνιο κάτι τέτοιο να προκληθεί από αντίστοιχα μειωμένη πρόσληψη καλίου από τη διατροφή. Η συνηθέστερη αιτία έλλειψης καλίου είναι η χρήση διουρητικών φαρμάκων. Σε έλλειψη καλίου μπορεί να οδηγήσει η αφυδάτωση, η διάρροια και ο εμετός, η υπερβολική εφίδρωση και η κατάχρηση καθαρτικών. Τα βασικά συμπτώματα έλλειψης καλίου είναι η απώλεια όρεξης, η αδυναμία και οι μυϊκές κράμπες, η ταχυπαλμία ή οι ακανόνιστοι παλμοί της καρδιάς και η ανώμαλη ψυχολογική συμπεριφορά (απάθεια, σύγχυση, παραλήρημα).

Στην περίπτωση που η πρόσληψη καλίου είναι ιδιαίτερα υψηλή (κυρίως λόγω της χρήσης συμπληρωμάτων) και ξεπερνά την ικανότητα των νεφρών να το αποβάλλουν τότε παρατηρείται υψηλή συγκέντρωση καλίου στον οργανισμό (υπερκαλιαιμία). Τα βασικά συμπτώματα της υπερκαλιαιμίας είναι η αδυναμία και οι διαταραχές του καρδιακού ρυθμού, ενώ θα πρέπει να δίνεται ιδιαίτερη προσοχή καθώς παρατεταμένη υψηλή πρόσληψη καλίου μπορεί να οδηγήσει σε βλάβες των νεφρών.

Συνιστώμενη διαιτητική πρόσληψη & διαιτητικές πηγές καλίου

Συνιστώμενη Διαιτητική Πρόσληψη για το κάλιο δεν έχει ορισθεί. Η Ελάχιστη Συνιστώμενη Απαίτηση είναι τα 2.000mg ημερησίως. Το κάλιο είναι συστατικό όλων των ζωντανών κυττάρων. Τα περισσότερα φρούτα και λαχανικά είναι καλές πηγές καλίου όπως τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, οι πατάτες, οι ντομάτες, τα μανιτάρια, οι μπανάνες, τα βερίκοκα και τα πορτοκάλια. Επίσης καλές πηγές καλίου είναι τα γαλακτοκομικά, το κρέας και ορισμένα ψάρια καθώς και οι φακές και τα φασόλια. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δίνεται κατά την επεξεργασία των τροφίμων καθώς μπορεί να μειώσει την περιεκτικότητά τους σε κάλιο.

  • Δέσποινα Γκακνή Κλινική Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, M.Sc.

    Η Δέσποινα Γκακνή είναι Κλινική Διαιτολόγος – Διατροφολόγος απόφοιτη Χαροκοπείου Πανεπιστημίου Αθηνών και κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος (M.Sc. – MΜedSci) με εξειδίκευση στην παχυσαρκία και τη διαχείριση βάρους. Διατηρεί δικό της διαιτολογικό γραφείο στο Βόλο και είναι επιστημονικός συνεργάτης του medNutrition.

×

×