Παθήσεις Πεπτικού

Γλουτένη: Διατροφολογική προσέγγιση

06 Ιανουαρίου 2007
1 λεπτό να διαβαστεί
Γλουτένη: Διατροφολογική προσέγγιση

Photo source: www.bigstock.com

Η γλουτένη είναι ένα σύνολο από πρωτεΐνες (γλιαδίνη, γλουταμίνη) στα δημητριακά και κυρίως στο σιτάρι. Το σιτάρι έχει στενή σχέση με κάποια άλλα δημητριακά, ιδιαίτερα τη σίκαλη, τη βρώμη και το κριθάρι, και συνεπώς και αυτοί οι σπόροι περιέχουν γλουτένη. Γλουτένη είναι η πρωτεΐνη που είναι υπεύθυνη για τη σκληρή δομή της ζύμης και ευθύνεται για το σύμπλεγμα που σχηματίζεται κατά τη διαδικασία παρασκευής ψωμιού καθώς και για το φούσκωμα του ψωμιού.

Για τους περισσότερους ανθρώπους η γλουτένη είναι μια κανονική πρωτεΐνη η οποία αφομοιώνεται εύκολα από το γαστρεντερικό σωλήνα, παρόλα αυτά ένα μικρό μέρος του πληθυσμού δεν μπορεί να αφομοιώσει τη γλουτένη. Αυτοί οι άνθρωποι έχουν δυσανεξία στη γλουτένη, η οποία συνήθως αναφέρεται ως ασθένεια κοιλιοκάκη.

Η γλουτένη είναι ένα μίγμα από μια σειρά πρωτεϊνών που κατατάσσονται σε δυο κατηγορίες, τις προλαμίνες και τις γλουτελίνες. Η κύρια πρωτεΐνη στην κατηγορία των προλαμινών, η γλιαδίνη φαίνεται να δημιουργεί το μεγαλύτερο πρόβλημα στη δυσανεξία στη γλουτένη. Αντισώματα γλιαδίνης βρίσκονται συχνά στα ανοσοποιητικά συμπλέγματα που σχετίζονται με την ασθένεια κοιλιοκάκη. Όταν άτομα με αυτή τη κοιλιακή πάθηση καταναλώνουν τρόφιμα που περιέχουν γλουτένη, το ανοσοποιητικό τους σύστημα ανταποκρίνεται τραυματίζοντας το λεπτό έντερο.

Εφόσον του ίδιου του οργανισμού το ανοσοποιητικό σύστημα προκαλεί βλάβες, η ασθένεια κοιλιοκάκη θεωρείται ως αυτοάνοσο νόσημα. Συγκαταλέγεται επίσης και στις ασθένειες δυσαπορρόφησης, επειδή τα συστατικά δεν απορροφούνται από τις λάχνες του λεπτού εντέρου ( έχουν καταστραφεί). Συνεπώς, ο ασθενής γίνεται υποσιτισμένος, ανεξάρτητα από την ποσότητα του φαγητού που καταναλώνει και χάνει σωματικό βάρος. Ο σίδηρος, ο ψευδάργυρος, το ασβέστιο, οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β και άλλα μικροθρεπτικά συστατικά δεν απορροφούνται σε αυτή την γενετική κατά βάση πάθηση. Μερικές φορές, η ασθένεια αυτή εμφανίζεται ή ενεργοποιείται για πρώτη φορά μετά από κάποια εγχείρηση, εγκυμοσύνη, τοκετό, προσβολή από ιό ή έντονο συναισθηματικό στρες. Διατροφή ελεύθερη γλουτένης επιτρέπει στο έντερο να επουλώσει τη φλεγμονή βελτιώνοντας έτσι συμπτώματα όπως κοιλιακά άλγη, πρήξιμο, διάρροια και απώλεια βάρους.

Επιστημονικές έρευνες δείχνουν ότι ο θηλασμός προστατεύει το παιδί από κοιλιοκάκη, διότι μειώνει την έκθεσή του στη γλουτένη ενώ παράλληλα χαλιναγωγεί την αντίδραση του ανοσοποιητικού συστήματος στην γλουτένη, ενώ νέες μελέτες συνδέουν την κοιλιοκάκη με την ανάπτυξη οστεοπόρωσης λόγω δυσαπορρόφησης ασβεστίου και βιταμίνης D.

Κύριος στόχος της δίαιτας ελεύθερης γλουτένης είναι η αποφυγή όλων των λευκών αλεύρων. Απαγορεύεται η χρήση τροφών που περιέχουν σιτάρι, σίκαλη κριθάρι και βρώμη. Το ρύζι, ο αραβόσιτος, η σόγια, η πατάτα καθώς και άλευρα από αυτά μπορούν να αντικαταστήσουν τα παραπάνω. Η γλουτένη αποτελεί μια πολύ σημαντική πρωτεΐνη, η οποία πρέπει να καταναλώνεται από τους περισσότερους ανθρώπους (εξαίρεση αυτούς που πάσχουν από κοιλιοκάκη). Το ψωμί, τα δημητριακά, τα ζυμαρικά και άλλα σιτηρά οφείλουν να τα καταναλώνουν οι άνθρωποι στη καθημερινή τους ζωή, και θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι μόνο όσοι πάσχουν από εντεροπάθεια στη γλουτένη πρέπει να αποφεύγουν τα παραπάνω προϊόντα.

  • Αβραάμ Κάζης
    Αβραάμ Κάζης Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, M.Sc.

    Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 13/05/1977. Σπούδασε στο Tμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου Αθηνών, από όπου και αποφοίτησε στις 07/2001 με βαθμό 8,3. Ολοκλήρωσε τις μεταπτυχιακές του σπουδές στην κατεύθυνση Κλινικής Διαιτολογίας του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου στις 10/2003, με βαθμό 8,8. Η πρακτική του άσκηση έγινε στα εξής νοσοκομεία των Αθηνών: Σισμανόγλειο, Ερυθρός Σταυρός, Γεννηματάς, Λαικό, Παίδων Αγία Σοφία και Παίδων Αγλαία Κυριακού.

ΣΧΟΛΙΑ
Η medNutrition σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.