Ψυχολογία

Κατάθλιψη και υποθρεψία στην Τρίτη ηλικία

της Ζωής Ντουλαπτσή
20 Ιουνίου 2014
1 λεπτό να διαβαστεί
katathlipsi stin triti ilikia

Photo source: www.bigstockphoto.com

Τόσο η υποθρεψία όσο και η κατάθλιψη, συναντώνται συχνά ως προβλήματα των ατόμων της τρίτης ηλικίας, δυσχεραίνοντας την ποιότητα ζωής των ηλικιωμένων. Η σχέση ανάμεσα στις δύο καταστάσεις έχει απασχολήσει αρκετά την ερευνητική κοινότητα, ενώ έχει βρεθεί θετική συνάφεια ανάμεσα στις δύο μεταβλητές.

Έχει παρατηρηθεί με συνέπεια πως η υποθρεψία και η κακή ποιοτικά διατροφή συναντάται πιο συχνά σε ηλικιωμένους, παρά σε νεότερους ενήλικες. Ωστόσο, η διαδικασία του γήρατος, ως μοναδικός και επαρκής παράγοντας, παρά την εμφάνιση ατροφικής φλεγμονής του στομάχου, δεν οδηγεί ούτε σε δυσαπορρόφηση ούτε σε υποθρεψία, καθώς εντοπίζονται και άλλοι αναγκαίοι παράγοντες όπως κοινωνικοί, σωματικοί ή ψυχολογικοί.

Απ'την άλλη, είναι πλέον γεγονός πως στις μεγαλύτερες ηλικίες, μαζί με τις σωματικές ασθένειες, κάνουν έντονη την εμφάνισή τους και οι ψυχικές. Στον γηριατρικό πληθυσμό, εμπειρίες που επηρεάζουν την ψυχολογία, όπως η απώλεια προσώπων, η κοινωνική απομόνωση ή και αλλαγές στη βιοχημεία του εγκεφάλου, όπως η μείωση των νευροδιαβιβαστών, μπορεί να συντελέσουν στην εμφάνιση κατάθλιψης στα άτομα τρίτης ηλικίας.

Πώς συσχετίζονται οι δύο αυτές μεταβλητές –της κατάθλιψης και της υποθρεψίας- μεταξύ τους στα άτομα τρίτης ηλικίας;

Αξίζει να ληφθεί υπόψη πως μια μειωμένη πρόσληψη ενέργειας, που θα οδηγήσει σε μείωση του σωματικού βάρους, μπορεί να προκαλείται από κοινωνικούς ή βιολογικούς παράγοντες ή και από συνδυασμό των δύο. Όπως αναφέρθηκε και προηγουμένως, η εμπειρία της απώλειας, η μοναξιά και το μη υποστηρικτικό ή/και ανεπαρκές κοινωνικό δίκτυο είναι οι βασικοί λόγοι εμφάνισης καταθλιπτικών συμπτωμάτων στους ηλικιωμένους. Επιπλέον, δυσκολίες στη μάσηση, στην κατάποση, καρδιακή ανεπάρκεια, ανεπαρκής φροντίδα και καταθλιπτική διάθεση είναι οι τυπικές αιτίες της κακής διατροφής και της υποθρεψίας στην Τρίτη ηλικία. Πιο συγκεκριμένα, η σοβαρή υποθρεψία φαίνεται να έχει χειρότερη πρόγνωση και αποτελεί σοβαρό παράγοντα θνησιμότητας.

Λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα σύγχρονων ερευνών, φαίνεται πως η κατάθλιψη συνδέεται με την υποθρεψία αμφίδρομα. Η κακή διατροφική κατάσταση επιδεινώνει τη δριμύτητα των συμπτωμάτων της κατάθλιψης, ενώ από την άλλη μεριά διατυπώνεται η άποψη ότι η ανορεξία ως καταθλιπτικό σύμπτωμα είναι ένας σημαντικός παράγοντας κινδύνου για την εκδήλωση υποθρεψίας. Αξίζει να σημειωθεί, πως η κατάθλιψη σύμφωνα με έρευνες, αποτελεί τον βασικότερο παράγοντα απώλειας σωματικού βάρους σε ηλικιωμένους που διαμένουν σε ιδρύματα.

Κλείνοντας, καλό θα ήταν να λάβουμε υπόψη όλα τα παραπάνω όσοι από εμάς φροντίζουμε άτομα τρίτης ηλικίας ή ανήκουμε οι ίδιοι σε αυτήν την ηλικιακή κατηγορία. Η οικογένεια και οι φροντιστές θα πρέπει να είναι σε εγρήγορση για τυχόν ενδείξεις απώλειας βάρους ή όρεξης, ενώ θα πρέπει να παρέχουν ένα αρκετά υποστηρικτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο θα φροντίζουν και θα πληροφορούν τα άτομα τρίτης ηλικίας για τις σωστές διατροφικές συνήθειες. Δώστε προσοχή λοιπόν στις διατροφικές σας συνήθειες και «ακούστε» το σώμα και την διάθεσή σας. Μη διστάσετε να έρθετε σε επαφή με κάποιον ειδικό ψυχικής υγείας ή έναν διατροφολόγο ή ακόμα και να μιλήσετε στον προσωπικό σας παθολόγο για τις ανησυχίες σας.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Cabrera M. A. S., Mesas A. E., Garcia André Ricardo Lopes, Maffei de Andrade Selma, Malnutrition and Depression among Community-dwelling Elderly People, Journal of the American Medical Directors Association, Volume 8, Issue 9, November 2007, Pages 582-584

Marian A.E. van Bokhorst- de van der Schueren, Lonterman-Monasch, S., Oscar J. de Vries, Sven A. Danner, Kramer M. H.H., Muller M., Prevalence and determinants for malnutrition in geriatric outpatients Clinical Nutrition, Volume 32, Issue 6, December 2013, Pages 1007-1011

  • Ζωή Ντουλαπτσή
    Ζωή Ντουλαπτσή Συμβουλευτική Ψυχολόγος - Ψυχοθεραπεύτρια
ΣΧΟΛΙΑ
Η medNutrition σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.